سندروم پای بی قرار

سندروم پای بی قرار

سندروم پای بی قرار (RLS- Restless leg syndrome  )

سندروم پای بی قرار که به آن بیماری ویلیس اکبوم هم می‌گویند،  یک اختلال عصبی و احساس ناخوشایند مانند کشش غیرقابل کنترل پاها است که در شب بیشتر است. حرکت دادن پا موقتا این احساس ناخوشایند را تسکین می دهد.

سندروم پای بی قرار می تواند در هر سنی شروع شود و به طور کلی با افزایش سن وضعیت بدتر می شود. به نظر می رسد زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به این بیماری هستند. از مشخص‌ترین ویژگی‌های این عارضه، اختلال خواب است که به خواب‌آلودگی در طول روز می‌انجامد.

مراحل ساده مراقبت از خود و تغییرات شیوه زندگی ممکن است به شما کمک کند. همچنین مصرف دارو به بسیاری از افراد مبتلا به سندرم پای بیقرار کمک می کند.

علائم

علامت اصلی تمایل شدید به حرکت پاها است. ویژگی های رایج همراه با سندرم پای بی قرار عبارتند از:

احساساتی که پس از استراحت آغاز می شود:  این احساس معمولا بعد از اینکه شما برای مدت طولانی دراز کشیدید یا نشسته اید، مانند نشستن در ماشین، هواپیما یا سینما شروع می شود.

احساس آرامش با حرکت:  احساسات ناخوشایند با حرکت پا مانند کشش، آهسته تکان دادن، قدم زدن یا پیاده روی کاهش می یابد.

بدتر شدن علائم در شب:  علائم معمولا در شب رخ می دهد.

تکان دادن پا در شب:  سندرم پای بی قرار ممکن است با یکی دیگر از حالت های رایج تر بنام حرکات اندام متناوب در خواب مرتبط باشد که موجب تکان دادن پا یا لگد زدن در شب و زمانی که شما خواب هستید می شود.

افراد معمولا علائم سندرم پای بی قرار را به عنوان احساسات غیرمعمول، ناخوشایند در پاها توصیف می کنند. معمولا در هر دو طرف بدن اتفاق می افتد. در موارد نادر این احساسات بر روی دست ها نیز تاثیر می گذارد.

احساساتی که معمولا در داخل اندام و نه روی پوست رخ می دهند، به شرح زیر است:

  • خزیدن چیزی
  • کشیده شدن
  • ذق ذق کردن
  • درد
  • خارش
  • وجود الکتریسته

گاهی توصیف احساسات دشوار است. افرادی که تحت تاثیر قرار می گیرند معمولا این وضعیت را به عنوان بی حسی یا گرفتگی عضلات توصیف نمی کنند. با این حال آنها به طور پیوسته تمایل به حرکت پاهای خود را توصیف می کنند. شدت علائم متغیر است. گاهی اوقات علائم برای دوره هایی ناپدید می شوند و سپس دوباره به سراغ فرد می آیند.

چه زمان باید به پزشک مراجعه کرد؟

برخی از افراد مبتلا به سندروم پای بی قرار هرگز به دنبال مراقبت های پزشکی نیستند زیرا آنها نگران هستند که مشکلشان جدی گرفته نشود. اما سندروم پای بی قرار می تواند در خواب شما دخالت کند و موجب خواب آلودگی روزانه شده و بر کیفیت زندگی تاثیر گذارد. اگر فکر می کنید که دچار سندروم پای بی قرار هستید، با پزشک خود صحبت کنید.

علل

اغلب علت شناخته شده ای برای سندروم پای بی قرار وجود ندارد. محققان معتقدند که این وضعیت ممکن است ناشی از اختلال دوپامین شیمیایی مغز باشد که پیام هایی برای کنترل حرکت عضلات ارسال می کند.

  • وراثت

گاهی اوقات سندروم پای بی قرار در خانواده ها منتقل می شود، به ویژه اگر قبل از 40 سالگی شروع شود. محققان قسمت هایی را در کروموزوم معرفی کرده اند که ژن های سندروم پای بی قرار ممکن است در آن وجود داشته باشد.

  • بارداری

تغییرات بارداری یا هورمونی ممکن است به طور موقت علائم و نشانه های سندروم پای بی قرار را بدتر کند. بعضی از زنان برای اولین بار در دوران بارداری، مخصوصا در سه ماهه آخر، دچار سندرم پای بی قرار می شوند. با این حال نشانه ها و علائم معمولا بعد از زایمان ناپدید می شوند.

عوامل خطرساز

بیماری ویلیس اکبوم می تواند در هر سنی، حتی در دوران کودکی، توسعه یابد  و بیشتر در زنان وجود دارد.

سندروم پای بی قرار معمولا به یک مشکل جدی پزشکی بستگی ندارد. با این حال، سندروم پای بی قرار گاهی اوقات همراه با شرایط دیگر بروز می کند از جمله :

نوروپاتی محیطی : آسیب به اعصاب دست و پای شما گاهی به علت بیماری های مزمن مانند دیابت و الکل است.

کمبود آهن : حتی بدون کم خونی، کمبود آهن می تواند بیماری ویلیس اکبوم را بدتر کند. اگر سابقه خونریزی در معده یا روده دارید، دوره های قاعدگی سنگین را تجربه می کنید یا خون خود را اهدا کرده اید، ممکن است کمبود آهن داشته باشید.

نارسایی کلیه : اگر نارسایی کلیه دارید، ممکن است کمبود آهن نیز داشته باشید. هنگامی که کلیه ها به درستی عمل نمی کنند، آهن موجود در خون شما می تواند کاهش یابد. کمبود آهن و سایر تغییرات شیمیایی در بدن می تواند بیماری ویلیس اکبوم را بدتر کند.

ضایعات طناب نخاعی : ضایعات نخاعی با سندروم پای بی قرار مرتبط است. بی حسی نخاعی خطر ابتلا به سندروم پای بی قرار را افزایش می دهد.

عوارض

گرچه سندروم پای بی قرار منجر به شرایط جدی دیگری نمی شود اما می تواند ناراحت کننده و ناتوان کننده باشد. علائم شدید در سندروم پای بی قرار می تواند موجب اختلال در کیفیت زندگی فرد و افسردگی شود. همچنین موجب خواب آلودگی بیش از حد در طول روز می شود.

تشخیص

پزشک شما سابقه پزشکی شما را گرفته و از شما می خواهد که علائم خود را توصیف کنید. تشخیص سندروم پای بی قرار بر اساس معیارهای زیر است:

  • شما تمایل شدید و اغلب غیر قابل مقاومت در جهت حرکت پاهای خود دارید که معمولا همراه با احساسات ناراحت کننده به طور معمول شبیه خزیدن،گرفتگی، سوزن سوزن شدن و یا کشیدگی در پاست.
  • علائم وقتی که استراحت می کنید شروع شده یا بدتر می شود.
  • علائم به طور جزئی یا به طور موقت با فعالیت، مانند راه رفتن یا حرکات کششی از بین می رود.
  • علائم در شب بدتر می شوند.
  • علائم را نمی توان تنها با یک وضعیت پزشکی یا رفتاری توضیح داد.

پزشک ممکن است در خواست انجام  تست نوار عصب و عضله و آزمایش خون دهد. از طریق تست نوار عصب و عضله می توان بیماری های مهم نوروپاتی و از طریق آزمایش خون، به ویژه برای کمبود آهن، دلایل احتمالی مشکل را رد کرد.

درمان

درمان قطعی برای سندرم پای بیقرار وجود ندارد، اما بعضی درمانها می توانند موثر باشند نظیر:

  • مصرف ویتامین ها و مکمل ها

گاهی اوقات درمان یک بیماری زمینه ای مانند کمبود آهن، نشانه های سندرم پاهای بیقرار را بسیار کاهش می دهد.از آنجاییکه بعضی اوقات سندرم پای بی قرار می‌تواند بدلیل مشکلات تغذیه‌ای باشد، مصرف بعضی از انواع مکمل ها  می‌تواند در درمان بیماری موثر باشد. این مکمل ها شامل:

  • آهن
  • فولیک اسید
  • ویتامین B
  • منیزیم

می‌باشد. این مکمل ها باید پس از انجام آزمایش و با دستور پزشک مصرف شود.

  • دارو درمانی

درمان دارویی شامل موارد زیر است:

 داروهایی که باعث افزایش دوپامین در مغز می شوند: این داروها بر روی سطوح دوپامین در مغز تاثیر می گذارند که شامل روپیرینول، روتیگوتین، پرامیپکسول است و در موارد متوسط تا شدید سندرم پای بی قرار استفاده می شود. عوارض جانبی آن شامل تهوع، سرگیجه و خستگی است. همچنین می توانند موجب خواب آلودگی و اختلال در ضربان قلب شوند.

داروهای که بر روی کانال های کلسیمی تاثیر می گذارند: مانند گاباپنتین، گاباپنتین اناکاربیل و پرگابالین

اپیوئیدها: داروهای نارکوتیک می توانند علائم خفیف تا شدید را ازبین ببرند اما اگر در دوزهای بالا استفاده شوند ممکن است فرد به آن وابسته شود. برخی از نمونه های آن عبارتند از: کدئین، ترکیب اکسی کدون و استامینوفن، ترکیب هیدروکدون و استامینوفن.

دارو های شل کننده عضلات یا خواب آور ها: به عنوان داروهای بنزودیازپین شناخته شده اند و موجب خواب بهتر در شب می شوند اما علائم سندرم پای بی قرار را برطرف نمی کنند. همچنین موجب خواب آلودگی در روز می شوند. یک آرام بخش معمول برای سندرم پای بی قرار، کلونازپام است. این دارو ها به طور کلی تنها در صورتی استفاده می شوند که درمان های دیگر موثر واقع نشده اند.

**اکثر داروهای تجویز شده برای درمان بیماری ویلیس اکبوم در دوران بارداری توصیه نمی شوند. بعضی از داروها ممکن است نشانه های سندروم پای بی قرار را بدتر کنند. این داروها شامل برخی از داروهای ضد افسردگی، ضد سایکوتیک، ضد تهوع و ضد آلرژی هستند. بروزافسردگی در RLS بسیار شایع است. از آنجا که بسیاری از داروهای ضد افسردگی مانند مهار کننده های بازجذب سروتونین انتخابی (SSRIs )و ضد افسردگی های سه حلقه ای (TCAs)می توانند علائم RLSرا بدتر کنند، درمان افسردگی در بیماران RLSباید محتاتانه انجام شود

  • تغییر سبک زندگی

تغییر سبک زندگی می تواند به کاهش نشانه های سندرم پای بی قرار کمک کند:

  • قبل از خواب پا های خود را درون وان آب گرم بگذارید و سپس ماساژ دهید و حرکات کششی پشت ساق پا را انجام دهید.قراردادن پاها در وان آب گرم
  • از پک های گرما و سرما به طور متناوب استفاده کنید.استفاده متناوب از پک گرما و سرما
  • رعایت موارد بهداشت خواب (sleep hygiene) اهمیت بسیار زیادی دارد،زیرا خستگی زیاد این سندرم را تشدید می کند. هر شب در یک زمان خاص بخوابید محیط خواب آرام و راحت باشد. یک ساعت قبل از خواب میزان نور محیطی را که در آن قرار دارید کاهش دهید.
  • ورزش منظم روزانه نه ورزش های شدید به خواب آرام بسیار کمک می کند.
  • قبل از خواب کافئین نخورید. مثل چای، قهوه و شکلات های کافئین دارکافئین قبل از خواب ممنوع
  • الکل ننوشید و سیگار نکشید. مصرف الکل و سیگار باعث بروز علائم سندرم پای بیقرار می شود و برای خواب مضر است .الکل و سیگار ممنوع
  • فشار روانی یکی دیگر از علل ابتلا به سندروم پای بی قرار است که در صورت عدم مدیریت آن می تواند وضعیت درد را شدت بخشد. استرس موجب شدت سندروم پای بی قرار می شود. تکنیک‌های کاهش استرس مبتنی بر آگاهی ذهن، می‌تواند برای درمان علائم سندروم پای بی قرار مفید باشد.
  • فیزیوتراپی

فیزیوتراپیست با طراحی یک برنامه‌ی ورزشی مناسب که بتوان به طور روزانه آن را دنبال کرد، به افراد مبتلا به سندرم پای بی قرار کمک می‌کنند. درمانهای فیزیوتراپی می تواند شامل تمرینات کششی، ماساژ درمانی ، حمام متضاد، تحریک الکتریکی عصب از راه پوست (TENS)و طب سوزنی باشد.

حرکات کششی

مقالات علمی فیزیوتراپی هروی

پیج اینستاگرام فیزیوتراپی هروی

 

پیام بگذارید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.