(Achilles tendonitis)تاندونیت آشیل

(Achilles tendonitis)تاندونیت آشیل

تاندونیت آشیل بیماری است که علامت عمده آن درد در پشت ساق و نزدیک پاشنه است. تاندون آشیل بزرگترین تاندون بدن است. این تاندون عضلات پشت ساق را به استخوان پاشنه متصل میکند و  ضمن راه رفتن، دویدن، بالا و پایین رفتن از پله ها و راه رفتن روی نوک انگشتان نقش اساسی ایفا می کند. اگر چه این تاندون ضمن راه رفتن، دویدن و سایر فعالیت های فیزیکی مقاومت بالائی از خود نشان می دهد اما مستعد آسیب است. این آسیب غالبا ناشی از استفاده بیش از حد و تخریب بافت تاندون در طول زمان می باشد.

تاندونیت اشیلپارگی تاندون اشیل

شرح

تاندونیت Tendinitis به معنای التهاب تاندون است. التهاب پاسخ طبیعی بدن به آسیب یا بیماری است و علامت آن درد و تورم است. دو نوع تاندونیت آشیل وجود دارد.

تاندونیت در قسمت های بالای آشیل (Noninsertional Achilles Tendinitis)

در این بیماری فیبرهای قسمت های بالایی تاندون دچار پارگی های میکروسکوپی شده و تاندون در ظاهرمتورم و کلفت میشود. این تاندونیت بیشتر در جوان ها و افراد فعال ایجاد می شود.

تاندونیت در محل اتصال آشیل به پاشنه (insertional Achilles Tendinitis)

در این حالت آسیب و پارگی های میکروسکوپی در تاندون آشیل درست در محل اتصال آن به استخوان پاشنه ایجاد میشود. در این نوع تاندونیت ممکن است در محل اتصال آشیل به استخوان پاشنه استخوان اضافی رشد کند.

در هر دو نوع تاندونیت آشیل امکان رسوب کلسیم و سفت شدن تاندون وجود دارد اما خارهای استخوانی(رشد بیش از اندازه استخوان) در تاندونیت  Insertionalشایع تر است. تاندونیت Insertionalکه محل چسبندگی تاندون به استخوان در پائین و خلف پاشنه را درگیر می کند در هر سنی و حتی در افرادی که فعالیت فیزیکی زیاد ندارند بروز می کند. در این شرایط غالبا استفاده بیش از اندازه دلیل ایجاد تاندونیت است.

علل

تاندونیت آشیل غالبا مرتبط با یک آسیب خاص نیست و به دلیل استرس های مکانیکی مکرر تاندون ایجاد می شود بویژه زمانی که بدن را سریع یا بیش از اندازه نسبت به کف پا جابجا کنید. از دیگر عوامل ایجاد تاندونیت آشیل می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • افزایش ناگهانی فعالیت:وقتی سطح فعالیت بدنی خود را ناگهان زیاد میکنیم مثلاً طول مدت دویدن روزانه خود را ناگهان دو برابر میکنیم فشار زیادی را به تاندون آشیل وارد کرده که میتواند موجب آسیب و متعاقب آن التهاب شود.
  • کوتاهی عضلات ساق: وقتی عضلات پشت ساق قابلیت انعطاف کافی نداشته باشند فعالیت شدید بدنی میتواند موجب اعمال نیروهای کششی زیاد به تاندون آشیل شده و به آن آسیب بزند.
  • خارهای استخوانی: وجود برجستگی استخوانی در محل اتصال تاندون آشیل به استخوان پاشنه ممکن است موجب سائیده شدن مکرر تاندون به برجستگی شده و موجب آسیب و التهاب تاندون آشیل شود.

علائم

نشانه های معمول تاندونیت آشیل عبارتند از:

  • درد و احساس خشکی در ناحیه پشت پاشنه بویژه در هنگام صبح
  • درد در ناحیه پشت پاشنه که با فعالیت بدتر می شود
  • درد شدید روز بعد از انجام فعالیت ورزشی شدید
  • ضخیم شدن تاندون
  • خار استخوانی در تاندونیت نوع insertional
  • التهاب و تورم ناحیه پشت پاشنه که پس از فعالیت های ورزشی شدیدتر می شود

اگر به صورت ناگهانی در ناحیه خلفی پاشنه خود فرو رفتگی احساس نمودید ممکن است نشانه ای از پاره شدن تاندون آشیل باشد. در این شرایط سریعا به پزشک متخصص ارتوپدی مراجعه کنید.

تشخیص

تشخیص تاندونیت آشیل معولا با اخذ شرح حال و انجام معاینه بالینی صورت می گیرد.دکتر به دنبال این علائم خواهد بود:

  • تورم در امتداد تاندون آشیل یا در پشت پاشنه پا
  • ضخیم شدن یا بزرگ شدن تاندون آشیل
  • استخوان زائد (خار استخوانی) در قسمت پایین تاندون در پشت پاشنه (تاندونیت insertional )
  • نقطه دارای حداکثر حساسیت
  • درد در وسط تاندون (تاندونیتnoninsertional)
  • درد در پشت پاشنه در قسمت پایین تاندون (تاندونیت insertional )
  • کاهش دامنه حرکتی و انعطاف پذیری مچ پا

تست ها

بررسی های تصویر برداری نیز می توانند به تشخیص مشکل تاندونیت آشیل کمک کنند اما معمولا بیماران به این بررسی ها نیازی ندارند. با این حال ممکن است پزشک معالج برای اطمینان از اینکه این علائم را تاندون آشیل ایجاد کرده دستور انجام هر کدام از آنها را صادر کند. از جمله این بررسی هامی توان به موارد زیر اشاره کرد.

اشعه X : تصویر برداری اشعه ایکس تصاویری روشن از استخوان ها را فراهم می کند. در صورت وجود خار استخوانی یا برجستگی استخوانی غیر طبیعی در پاشنه این تصاویر کمک کننده خواهند بود و رسوب غیر طبیعی کلسیم در داخل تاندون را نیز نشان می دهند.

تصویربرداری رزونانس مغناطیسی  (MRI): اگرچه تصویربرداری MRI برای تشخیص تاندونیت آشیل لازم نیست، اما برای برنامه ریزی جراحی مهم است. پزشکان می توانند به کمک آن پارگی ناکامل تاندون آشیل و التهاب در بافت های مجاور آن در پای بیمار را شناسایی و تعیین کنند.

سونوگرافی:می تواند میزان حرکت تاندون، آسیب های مرتبط به آن و وجود التهاب و ضخیم شدن تاندون در این ناحیه را مشخص کند.

درمان

درمان غیر جراحی

در بیشتر بیماران درمانهای غیر جراحی برای تسکین درد و رفع مشکل بیمار کفایت می کند . غالبا درمان کامل بیمار به زمانی حدود 3 ماه نیازمند است.در شرایطی که بیمار در زمان مناسب اقدام به درمان ننموده باشد ممکن است درمانهای غیر جراحی برای تاثیر کامل به زمانی حدود 6 ماه نیاز داشته باشد.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی مهمترین روش غیرتهاجمی برای آسیب دیدگی تاندون آشیل محسوب میشود. در تاندونیت آشیل، فیزیوتراپی میتواند به کاهش درد کمک کند، در نتیجه بیمار میتواند به تدریج فعالیتهای روزمره خود را از سر بگیرد.

در مواردی که تاندون آشیل دچار پارگی میشود، پس از جراحی برای ترمیم پارگی آشیلنیز فیزیوتراپی بسیار ضروری است. فیزیوتراپی به کمک روشهای مکانیکی و فیزیکی به درمان بیماری کمک میکند. متخصص فیزیوتراپی کمک شایانی به درمان بیمار میکند و تمرینات ویژهای را به او آموزش میدهد تا فرایند بهبود تسریع شود. یک برنامه جامع و کامل فیزیوتراپی شامل موارد زیر است:

 

  •  استراحت: اولین قدم درمان تاندونیت آشیل به شمار می رود. پرهیز از فعالیت های ورزشی شدید به کاهش التهاب اولیه، تسکین درد و در نتیجه تسریع در پروسه درمان کمک می کند. باید فعالیت بدنی ایجاد کننده  درد را کاهش بدهیم یا کلاً قطع کنیم. فیزیوتراپیست شما را برای زمان شروع و چگونگی انجام تمرینات و فعالیت های روزمره و ورزشی راهنمایی میکند.
  • استفاده از یخ: روزی چند مرتبه با کیسه پلاستیکی حاوی خرده های یخ و یا کلدپک های آماده و هر بار بمدت حدود ۲۰ دقیقه روی تاندون آشیل را سرد میکنیم.
  • کفی و کفش محافظ: معمولا پوشیدن برخی کفش ها و کفی مخصوص می تواند به بهبود تاندونیت آشیل کمک کند. به عنوان مثال پوشیدن کفش هایی که در قسمت پاشنه نرم هستند می توانند به کاهش التهاب تاندون کمک کنند. به علاوه استفاده از کفی های سیلیکونی که در قسمت انتهایی کفش قرار میگیرند و پاشنه را در سطح بالاتری قرار می دهند به رفع فشار از روی تاندون کمک می کنند. این کفی ها کمک شایانی به افراد مبتلا به تاندونیت آشیل می کنند و پاشنه را از قسمت پشت کفش که اصطکاک زیادی با پا دارد دور می کند. در صورتی که بیمار درد بسیار زیادی را تحمل می کند، فیزیوتراپیست از او می خواهد که مدت کوتاهی با بوت پیاده روی استفاده کند. این امر قبل از شروع هرگونه درمانی، به استراحت تاندون کمک می کند. بیمار نباید به مدت طولانی از بوت استفاده کند زیرا پوشیدن آن به مدت طولانی میتواند باعث ضعیف شدن عضله ساق پا شود.
  • اولتراسوندتراپی:به بهبود جریان خون کمک می­کند و هدف از این کار تسریع فرایند التیام تاندون است.
  • الکتروتراپی: استفاده از امواج الکتریکی به افزایش گردش خون موضعی و کاهش درد کمک میکند.
  • لیزر پرتوان: دستگاههای جدید لیزرتراپی با تولید امواج لیزر پرتوان با توان بالا و قدرت نفوذ زیاد به لایه های عمقی بافت تاثیر بسیار زیادی در جهت کاهش درد و التهاب و افزایش سرعت ترمیم دارند.
  • ماساژ عمقی:ماساژ درمانی به افزایش انعطاف پذیری و گردش خون در قسمت پائین پا کمک می­کند و به این ترتیب از آسیب­های بعدی جلوگیری خواهد شد.
  • شاک ویوتراپی(ESWT): امواج شاک ویو که توسط کمپرسورهای باد یا انرژی فراصوت تولید میشوند ضربات کوتاه ولی قدرتمندی به بافت وارد میکنند و روند ترمیم را تسریع میکنند.در این روش درمانی امواج پر قدرت شاک ویو با تحریک سلول های بافت آسیب دیده به تسریع بازسازی و ترمیم آسیب های موجود کمک می کند. نتایج حاصل از این روش پایدار نیستنداما بدلیل غیر تهاجمی بودن و حداقل عوارض میتوان قبل از عمل جراحی از این روش بهره گرفت.
  • سوزن خشک: از سوزن خشک برای از بین بردن نقاط ماشه ای که ممکن است در عضلات پشت ساق پا وجود داشته باشند و سبب ایجاد درد و اختلال عملکرد عضلات شوند استفاده میشود.
  • تمرینات خاص : تمرینات مربوط به درمان تاندونیت آشیل چند دسته اند:

تمرینات کششی و انعطاف پذیری: این تمرینات کششی بهترین روش برای بهبود تاندون محسوب میشوند. تمرینات کشش از کوتاهی تاندون و عضله جلوگیری میکنن و قدرت انعطاف پذیری و مانور عضله را بهبود میبخشند. یک نمونه از تمرینات کششی:

کشش عضلات پشت ساق : به طرف یک دیوار بایستید. یک پا را جلوتر از پای دیگر قرار می دهیم بطوری که یک زانو کمی خم و و زانوی دیگر کاملاً صاف باشد. کف هر دو دست را هم به دیوار جلو تکیه میدهیم. سپس بدون اینکه محل کف پاها روی زمین را تغییر دهیم سعی می کنیم تنه خود را به دیوار نزدیک تر کنیم، زانوی خم شده را بیشتر خم کنیم تا در پایی که زانویش صاف است مچ پا بیشتر خم شود.

با این کار عضلات پشت ساق و تاندون آشیل تحت کشش قرار میگیرند. این کار را خیلی به آرامی انجام میدهیم تا وقتی که یک کشش ملایم را در پشت پا احساس کنیم. وضعیت را برای ده ثانیه حفظ کرده و سپس به آرامی به حالت اول باز میگردیم. نرمش را ۲۰ مرتبه تکرار میکنیم.

کشش عضلات پشت ساق- تاندونیت آشیل

تمرینات تقویتی: این تمرینات به بازیابی قدرت تاندون و بهبود آن کمک میکنند و از بیمار در برابر آسیب دیدگی بیشتر محافظت مینمایند.

تمرینات حس عمقی: این تمرینات تخصصی آمادگی تاندون و عضله را برای قرار گرفتن در موقعیت های مختلف بدون اینکه دچار آسیب دیدگی بشوند ارتقا میدهد.

داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی: استفاده از داروهای ضد التهاب مانند بروفن یا ناپروکسن درد و التهاب را کاهش میدهد. با این حال آنها ضخامت تاندون تخریب شده را کاهش نمی دهند. برای  استفاده از دارو باید با پزشک خود مشورت کنید.

تزریق کورتیزون: کورتیزون،یک نوع استروئید،یک داروی ضد التهابی قوی است. تزریق کورتیزون معمولا هنگامی که فیزیوتراپی اثربخش نباشد مطرح میشود اما به طور کلی تزریق به تاندون آشیل به ندرت توصیه می شود چون خطر پاره شدن تاندون آشیل بعد از استفاده از آن وجود دارد.

درمان جراحی

اگر بعد از شش ماه درمان فعال غیر جراحی درد بهبود نیافت پزشک معالج ممکن است تصمیم به استفاده از روش های جراحی بگیرد. مهمترین این روش ها عبارتند از:

  • در کسانی که عضلات پشت ساق آنها کوتاه و با قابلیت انعطاف کم است پزشک ارتوپد شکاف هایی در قسمت هایی از طول این عضلات داده تا طول آنها قدری بیشتر شده و بدین وسیله کشش روی تاندون آشیل کم شود.
  • وقتی کمتر از نصف تاندون آشیل صدمه دیده است میتوان قسمت های صدمه دیده را توسط عمل جراحی برداشت و قسمت های باقیمانده را ترمیم کرد. در حین جراحی برجستگی استخوانی در محل اتصال تاندون به استخوان پاشنه هم برداشته میشود. وقتی بیش از نصف تاندون صدمه دیده است بعد از برداشتن قسمت صدمه دیده چون قسمت باقیمانده بسیار ضعیف بوده و احتمال پاره شدن کامل آن وجود دارد با استفاده از تاندون دیگری این تاندون را تقویت میکنند. پزشک جراح تاندونی را که شست پا را خم میکند برداشته و از آن برای تقویت تاندون آشیل استفاده میکند. البته بعد از برداشتن این تاندون، شست پا باز هم میتواند حرکت کند.

بسته به میزان آسیب به تاندون، برخی از بیماران ممکن است قادر به بازگشت به ورزش های رقابتی و دو  نباشند.

بهبود پس از جراحی

 اغلب بیماران از جراحی نتیجه مناسبی میگیرند. هرچه مقدار بیشتری از تاندون آسیب دیده باشد زمان بیشتری برای بهبودی مورد نیاز است و احتمال کمتری دارد که بیمار بتواند به سطح فعالیت های شدید ورزشی که در قبل داشته برگردد.

فیزیوتراپی و انجام تمرینات ویژه بعد از جراحی جزء لاینفک درمان است و ممکن است حتی ۱۲ماه زمان برای از بین رفتن درد و بازیابی عملکرد تاندون و عضله مورد نیاز باشد. پس از جراحی به صلاحدید پزشک جراح مدتی از گچ یا بریس مخصوص استفاده میشود و پس از آن جلسات فیزیوتراپی آغاز میشود.

انجام منظم جلسات فیزیوتراپی وپیشرفت مرحله به مرحله حرکات و تمرینات شرط اصلی کسب نتیجه مطلوب از انجام عمل جراحی است.در ۳۰-۲۰ درصد از بیماران ممکن است درد متوسط یا حتی شدیدی بعد از جراحی باقی بماند. از عوارض دیگر درمان جراحی ایجاد عفونت در محل است و درمان عفونت در این محل ممکن است بسیار مشکل باشد.

پیام بگذارید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.