میدان هروی، خ وفامنش، خ آزادی، پ ۴۶، ط ۵، واحد ۹


  تماس : ۲۲۹۸۱۲۲۴- ۲۲۹۶۷۵۵۵ - ۰۹۹۰۲۵۰۰۸۲۸

همه پست ها توسط کلینیک فیزوتراپی هروی

تغذیه در سکته مغزی

سدیم را از رژیم غذایی‌تان حذف کنید.

حدود ۸۰ درصد از کسانی که اولین سکته مغزی خود را تجربه کرده‌اند دچار فشار خون بالا نیز بوده‌اند و فشار خون متأثر از نوع رژیم غذایی شماست. به طور مثال، یک رژیم غذایی با سدیم بالا بیشترین تأثیر را در افزایش فشار خون دارد. به این دلیل که سدیم اضافی حجم خون را افزایش می‌دهد و در نتیجه فشار روی قلب و عروق افزایش پیدا می‌کند. برای پیش‌گیری از سکته مغزی از یک رژیم با سدیم کم یعنی غذاهای تازه بدون اضافه کردن نمک استفاده کنید و از غذاهای بسته‌بندی شده و آماده به علت دارا بودن نمک زیاد خودداری کنید.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – حذف پتاسیم از غذا

منابع پروتئینی سالم‌تر را انتخاب کنید.

افزایش دریافتی پروتئین‌های با کیفیت به میزان۲۰ گرم در روز خطر ابتلا به سکته مغزی را در حدود ۲۶ درصد کاهش می‌دهد. عدس، آجیل، و دانه‌ها منابع خوبی برای پروتئین، فیبر، و دیگر مواد مغذی هستند. با توجه به اینکه خوردن گوشت باعث می‌شود کبد کلسترول بیشتری تولید کند، منبع مناسبی برای تأمین پروتئین به نظر نمی‌رسد. ماهی قزل‌آلا و دیگر ماهیان چرب که سرشار از امگا ۳ هستند و چربی اشباع کمی دارند، گزینه‌های سالمی برای یک رژیم غذایی جهت پیش‌گیری از سکته مغزی هستند.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – منابع پروتئینی سالم‌تر

میوه و سبزیجات بیشتری به رژیم غذایی خود بیافزایید.

به ازای هر ۲۰۰ گرم میوه‌ای که روزانه به وعده غذایی خود اضافه کنید، ۳۲ درصد شانس ابتلا به سکته مغزی را کم کرده‌اید و بابت هر ۲۰۰ گرم سبزیجات اضافه این شانس ۱۱ درصد کاهش پیدا می‌کند. سبزیجات، مرکبات، سیب و گلابی به طور ویژه پیشنهاد می‌شوند. میوه‌ها و سبزیجات سرشار از بسیاری از ویتامین‌ها و مواد معدنی و منبع مناسبی از فیبر هستند.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – میوه و سبزیجات بیشتری را به رژیم غذایی‌تان بیافزایید

دریافتی پتاسیم خود را افزایش دهید.

کسانی که بیشترین مصرف روزانه پتاسیم معدنی را دارند ۲۷ درصد شانس کمتری برای ابتلا به یک سکته مغزی ایسکمیک دارند، مخصوصاً اگر دچار فشار خون بالا نباشند. داشتن پتاسیم بیشتر به طور کلی ریسک سکته مغزی و مرگ زودرس را کاهش می‌دهد. این می‌تواند به دلیل این باشد که پتاسیم عروق را ریلکس می‌کند، سدیم را از بدن دور می‌کند و فشار خون را کاهش می‌دهد. سیب‌زمینی‌های سفید و شیرین، لوبیا سفید، اسفناج، موز و ماهی منابع غنی پتاسیم هستند.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – دریافتی پتاسیم خود را افزایش دهید

در رژیم غذایی‌تان روی فیبر تمرکز کنید.

غلات کامل، آجیل‌ها، میوه‌ها و سبزیجات منابع فوق‌العاده فیبر هستند. تحقیقات نشان می‌دهد که به ازای هر ۷ گرم فیبر که به مصرف روزانه اضافه شود، ریسک ابتلا به سکته مغزی نیز ۷ درصد کاهش می‌یابد. یک وعده پاستای گندم کامل یا دو وعده میوه و سبزیجات حدود ۷ گرم فیبر دارد. منابع دیگر فیبر شامل لوبیا، حبوبات، نان گندم کامل، برنج قهوه‌ای و ذرت بوداده هستند.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – در رژیم غذایی‌تان روی فیبر تمرکز کنید

رژیم مدیترانه‌ای را امتحان کنید.

استفاده از یک رژیم غذایی مدیترانه‌ای که بیشتر بر پایه گیاه‌خواری است ریسک ابتلا به سکته مغزی را ۳۰ درصد کاهش می‌دهد. این رژیم روی میوه‌ها، سبزیجات، غلات کامل، حبوبات، سیب‌زمینی و آجیل تمرکز می‌کند. روغن زیتون اکسترا ویرجین، شراب قرمز و مقدار متوسطی از ماهی، مرغ، لبنیات، و تخم‌مرغ هم به این مجموعه اضافه می‌شود.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – رژیم مدیترانه‌ای را امتحان کنید

از مصرف الکل زیاد، مواد مخدر و سیگار اجتناب کنید.

مصرف بیش از اندازه الکل شما را در وضعیت بسیار خطرناک ابتلا به سکته مغزی قرار می‌دهد. بر اساس یک مطالعه کسانی که در مصرف الکل زیاده‌روی می‌کنند ۵ سال زودتر از دیگران درمعرض سکته مغزی هستند. مواد مخدر نیز به طور مشخص شانس ابتلا به سکته مغزی را بالا می‌برند. به طور مثال کوکائین می‌تواند باعث اسپاسم دیواره عروق و در نتیجه سکته قلبی و مغزی شود. موادی مثل تنباکو هم می‌تواند خطرناک باشند و باعث سکته شوند. سیگار نیز می‌تواند لخته شدن خون را افزایش دهد و باعث اسپاسم عروق و تخریب سلول‌های دیواره آنها شود.

کلینیک فیزیوتراپی هروی – از مصرف الکل زیاد، مواد مخدر و سیگار اجتناب کنید

 

بیشتر بخوانید

فلج بل :(Facial Palsy Bell’s palsy)

فلج بل یک بیماری عصبی است که در نتیجه آسیب عصب شماره 7 مغزی به وجود می آید. این بیماری موجب تضعیف و انقباض عضلات صورت به یک سمت می شود و حرکات عضلات سطحی صورت از جمله لبخند زدن و پلک زدن را برای فرد مشکل می کند.

فلج بل به عنوان فلج صورت نیز شناخته می شود که به علت التهاب عصبی که عضلات صورت را کنترل می کند رخ می دهد. این بیماری همچنین ممکن است در افراد دیابتی که از عفونت های ویروسی رنج می برند رخ دهد. فلج بل در هر سنی ممکن است اتفاق بیفتد و بر اساس مطالعات انجام شده 15 الی 30 نفر از هر 100 هزار نفر را درگیر می‌کند. عصب صورتی به علت التهاب درست در جایی که عصب از جمجمه خارج و وارد صورت می‌شود دچار آسیب می شود. گاهی به خاطر اختلال در خونرسانی عصب دچار ضایعه ایسکمیک می‌شود.

علائم و نشانه ها

علائم و نشانه های فلج بل ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • شروع ناگهانی ضعف عضلات صورت یا فلجی که یک طرف صورت را درگیر می کند.
  • مشکل در لبخند زدن
  • مشکل در بستن چشم یا چشمک زدن
  • درد در اطراف منطقه آسیب دیده
  • سر درد
  • کاهش حس چشایی
  • کاهش میزان ترشح بزاق

در موارد نادردیده شده که  فلج بل بر روی اعصاب هر دو طرف صورت تاثیر می گذارد. فلج کامل با فلج بل تفاوت دارد از آنجایی که فلج بل تنها باعث اختلال عصبی در یک طرف صورت می شود در حالیکه فلج کامل باعث اختلال عصبی در یک طرف بدن می شود.

علل به وجود آورنده بیماری

علت دقیق فلج بل شناخته شده نیست، با این حال، تورم یا فشار بر روی عصب صورت می تواند منجر به ضعف یا فلج عضلات صورت شود.همچنین گفته می شود که عفونت های ویروسی ممکن است سبب التهاب عصب صورت شود. علت فلج بل با عفونت های ویروسی زیر مرتبط است:

  • آنفولانزا (ویروس آنفولانزا B)
  • اوریون(ویروس اوریون)
  • سرخک آلمانی (سرخک)
  • ویروس هرپس زوستر (herpes zoster)که عامل آبله مرغان و زونا است.
  • عفونت های تنفسی (آدنویروس)
  • ویروس Epstein-Barr که عامل بیماری مونونوکلئوز است.
  • ویروس هرپس سیمپلکس (HSV)که عامل بروز تبخال معمولی و تبخال تناسلی است.

عوامل خطرزا

شیوع این بیماری در افراد زیر بیشتر از سایرین است:

  • افراد مبتلا به دیابت
  • افراد مبتلا به عفونت دستگاه تنفسی فوقانی (عفونت ریه)
  • افرادی که دارای سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری هستند
  • زنان در سه ماهه سوم بارداری
  • زنان بلافاصله(هفته اول) پس از زایمان

عوارض جانبی

عوارض جانبی فلج بل ممکن است از شرایط خفیف تا شدید متفاوت باشد از قبیل:

  • آسیب جبران ناپذیر به اعصاب صورت
  • نابینایی جزئی یا کامل ناشی از اشکال در بستن چشم یاپلک زدن و همچنین کاهش تولید اشک
  • خشکی بیش از حد در چشم که ممکن است منجر به عفونت های چشم و زخم شود
  • انقباض غیر ارادی عضلات صورت ناشی از آسیب فیبرهای عصبی

تشخیص

فلج بل معمولا از طریق معاینات فیزیکی حرکات صورت چشم ها، گونه ها، فک و ابرو تشخیص داده می شود.با این حال هیچ علامت یا تست خاص برای تشخیص فلج بل وجود ندارد.

  • نوار عصب و عضله (EMG): این آزمایش برای تشخیص امواج عصبی صورت که توسط عضلات اسکلتی و اعصاب تولید می شوند، انجام می شود.این امواج عصبی تولید شده ثبت می شود و به تشخیص هرگونه آسیب اعصاب کمک میکند.( این تست صدمه به اعصاب و میزان آن را مشخص می کند .)
  • تصویر برداری:ام آر ای یا سی تی اسکن جهت رد کردن سایر علل فشار برعصب مانند تومور و شکستگی جمجمه انجام می شود.
  • آزمایش خون: برای بررسی وجود عفونت های باکتریایی یا ویروسی نیز آزمایش خون انجام می شود.

درمان

فلج بل را می توان از طریق دارو درمانی یا از طریق عمل جراحی درمان کرد. با این حال ممکن است برخی از بیماران بدون استفاده از داروها به طور معمول بهبود یابند.

درمان دارویی

درمان دارویی ممکن است شامل استفاده از داروهای کورتیکواستروئید و ضد ویروسی باشد.

داروهای کورتیکواستروئید: داروهای کورتیکواستروئید از طریق  کاهش درد و التهاب ناحیه آسیب دیده تاثیر می گذارند.این داروها با کاهش تورم یا التهاب اعصاب صورت به کاهش علائم فلج بل کمک می کنند.استفاده از کورتیکواستروئیدها در صورتی که در اولین روز های شروع علائم آغاز شود بیشترین تاثیر را خواهند داشت.

داروهای ضد ویروس: استفاده از داروهای ضد ویروس در درمان فلج بل به ندرت گزارش می شود. با این حال، در شرایط مزمن، آن را در ترکیب با کورتیکواستروئیدها برای درمان فلج بل تجویز می کنند.

جراحی

برداشتن فشار از روی عصب صورت:این عمل جراحی برای برداشتن فشار از روی اعصاب صورت انجام می شود. با این حال معمولا جراحی در بیمارانی توصیه می شود که به هیچ یک از داروها پاسخ نداده اند. امروزه این نوع عمل جراحی توصیه نمی شود. زیرا آسیب عصب صورت و از دست دادن موقت حس شنوایی از خطرات احتمالی این روش هستند.

بالابردن خط ابرو:این جراحی برای درمان اصلاح افتادگی پلک انجام می شود که به باز شدن چشم کمک می کند.با این حال درصورتی که مراقبت های لازم در حین جراحی صورت نگیرد ممکن است عوارض جانبی بیشتری را ایجاد کند.

ایمپلنت چشم: ایمپلنت طلایی یا پلاتین در چشم قرار داده می شود که کمک می کند تا بسته شدن پلک را به حالت طبیعی و پویا بازگردانیم. ایمپلنت ها در پلک بالا قرار داده  می شوند که در بستن پلک با جاذبه کمک می کند. ایمپلنت ها می توانند هنگامی که اعصاب صورت عملکرد طبیعی خود را باز می یابند حذف شوند.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی برای درمان فلج بل از همان روزهای اول شروع می شود اما استفاده از تحریکات الکتریکی معمولا تا دو هفته به تاخیر می افتد. در چند روز اول می توان با استفاده از امواج اولتراسونیک محلول بتامتازون را بر روی محل خروج عصب صورتی از جمجمه فونوفورز کرد.

سایر اقدامات فیزیوتراپی عبارت است از:

  • تحریک الکتریکی عضلات به منظور بازآموزی فعالیت عضلات
  • ماساژ که به جلوگیری از کوتاهی عضلات کمک میکند
  • استفاده از امواج مادون قرمز برای افزایش گردش خون
  • تمرینات ویژه جهت تسهیل فعالیت عضلات
  • لیزر پرتوانکه ترمیم عصب و از بین رفتن التهاب را تسریع میکند
  • الکتروآکوپانکچر برای تاثیرگذاری بیشتر و دقیق تر بر عملکرد عضلات

مقابله و درمان

فلج بل قابل درمان است و دوره بهبودی کامل معمولا شش ماه به طول می انجامد. گاهی برخی از بیماران در طول دو الی سه هفته بهبود می یابند و گاهی ماهها زمان میبرد. در موارد نادر، این وضعیت ممکن است دوباره تکرار شود.مراقبت از چشم و جلوگیری از خشکی و آسیب آن با استفاده از پماد و قطره چشمی تا زمان بهبود بیماری بسیار اهمیت دارد. انجام منظم جلسات فیزیوتراپی و تکرار تمرینات در منزل و همچنین مراجعه به پزشک به طور مرتب نتایج مطلوبی را در پی خواهد داشت.

بیمار با فلج عصب صورت در نتیجه زونا (عکس سمت چپ)
و پس از ده جلسه فیزیوتراپی شامل لیزر پرتوان، تحریک الکتریکی و تمرین درمانی(عکس سمت راست)

بیشتر بخوانید

لیزر پرتوان

لیزر Laser مخفف Light Amplification from Stimulated Emission of Radiation است. لیزر به وسیله دستگاه لیزر از طریق یک پروسه خاص که باعث تابش یک نور کنترل شده میشود تولید میگردد. لیزر اولین بار بوسیله یه فیزیکدان به نام Gordon Gould در سال 1953 اختراع شد و اولین دستگاه لیزر در سال 1960 ساخته شد. لیزر بیشتر از 40 سال است که در اروپا و آمریکا در زمینه پزشکی در رشته های چشم پزشکی، پوست، جراحی و فیزیوتراپی مورد استفاده قرار میگیرد.

نور طبیعی شامل طول موج های مختلفی است که در جهات گوناگون پخش می شوند. اگر چه لیزر تقریبا در همه جا یافت می‌شود، از یک لیزر جهت نما در کلاس درس گرفته تا لیزر جراحی در اتاق عمل، لیزرهای درمانی در حیطه ی پزشکی منحصر به فرد هستند. لیزر در مانی قادر است تا به بافت های زیر پوست، بدون اینکه در بافت های که از آنها عبور میکند گرما ایجاد کند، انرژی منتقل کند. انرژی نور به وسیله ی ایجاد تغییرات فیزیولوژیکی در سلول ها توسط پروسه ای که Photobiomodulation نامیده می‌شود در بدن واکنش نشان می‌دهد..

نور لیزر درمانی، انرژی الکترومغناطیس مادون قرمز است که بصورت فوتون وارد بدن می شود. دسته فوتون های نور در یک راستا و کنار هم باقی می مانند و همانند نور یک لامپ معمولی ازهم پراکنده نمی شوند. تحقیقات اخیر نشان داده است وقتی بافت های بدن در مقابل تابش نور لیزر پرتوان قرار می گیرند تولید آنزیم معمولی سیتوکروم سی اکسیداز (Cytochrome c Oxidase) افزایش می یابد. این آنزیم مسئول تولید ATP در بدن است. مولکول ATP انرژی شیمیایی در دسترس و مورد نیاز سلول های بدن است. بنابراین با افزایش ظرفیت تولید ATP و افزایش ذخایر ATP در سلول انرژی سلول برای انجام فعالیت هایش افزایش پیدا می کند و نتیجه این افزایش فعالیت میتواند کاهش درد، کاهش التهاب، کاهش بافت اسکار، افزایش متابولیسم سلولی، بهبود فعالیت عروقی و افزایش سرعت ترمیم باشد.

لیزرهای کم توان که توانی کمتر از 500 میلی وات دارند بدلیل قدرت کمتر خروجی، چگالی انرژی کمتری تولید می کنند . بنابراین برای اینکه دوز درمانی مناسب را به بافت مصرف برسانند در مقایسه با لیزر پرتوان از توانایی کمتری برخوردارند .

استفاده از لیزر پرتوان در کنار سایر مداخلات فیزیوتراپی میتواند  نتایج خوبی را در درمان انواع اختلالات در پی داشته باشد.

لیزر پرتوان تنها در مواردی مثل بارداری خانم ها، وجود تومور و یا در افرادی که داروهای حساس کننده پوست به نور استفاده می کنند توصیه نمی شود. در حین لیزرتراپی از هیچ پماد و لوسیونی به عنوان ماده واسط نباید استفاده شود. انجام لیزرتراپی نیاز به عینک محافظ برای چشم دارد، چون سلول های چشم فوق العاده به نور حساس هستند و در صورت عدم استفاده از عینک ممکن است آسیب ببینند.

لیزر موجود در کلینیک فیزیوتراپی هروی ساخت شرکت fisioline ایتالیا، مدل LUMIX C.P.S و صاحب جدیدترین تکنولوژی در عرصه لیزرهای فیزیوتراپی دارای تکنولوژی C.P.S با قابلیت اعمال همزمان تابش امواج پیوسته، پالسی و سوپرپالسی می باشد. منبع پالسی و سوپرپالسی آن 45 وات و منبع پیوسته آن 14 وات است  و توان متوسط 15 وات را تا عمق 7 سانتیمتر اعمال میکند.

فرکانس خروجی دستگاه تا 100000 هرتز است و قابلیت تابش همزمان چهار طول موج 650، 810، 910 و 1064 نانومتر را دارد. این ویژگی باعث میشود که سه اثر گرمایی، شیمیایی و مکانیکی لیزر بصورت همزمان بر روی بافت اعمال شود.

 

 

 

بیشتر بخوانید

CPM چه کاری انجام می دهد؟

دستگاه CPM یا Continuous Passive Movement معمولا در مرحله اول توانبخشی پس از جراحی های بافت نرم یا تروما استفاده می شود. با استفاده از آن مفصل درگیر به تدریج در یک دامنه حرکتی تعریف شده برای یک زمان نسبتا طولانی حرکت می‌کند. دامنه حرکتی پسیو به این معنیست که مفصل بدون استفاده از انقباض عضلات به حرکت در می آید.

CPM می‌تواند از طریق حرکت دادن مایع سینوویال (مایع مفصلی) به تغذیه بهتر غضروف مفصلی و افزایش جریان خون و دور کردن مواد زائد کمک کند، همچنین از تشکیل بافت اسکار که باعث کاهش دامنه حرکتی مفصل می شود جلوگیری می نماید. معمولا بیشترین استفاده از CPM در مفصل زانو پس از جراحی تعویض مفصل یا ترمیم رباط های صلیبی می باشد. با این حال استفاده از CPM برای دیگر مفاصل از جمله مفصل شانه و آرنج رو به گسترش است.

مزایای استفاده از CPM:

  • کنترل درد پس از جراحی
  • کاهش التهاب
  • کاهش سفتی بافت نرم
  • افزایش دامنه حرکتی
  • کمک به بهبود بافت نرم و سطوح مفصلی
  • جلوگیری از تشکیل بافت اسکار
بیشتر بخوانید

توانبخشی پس از سکته مغزی

انتظارات از توانبخشی چیست؟

توانبخشی بخش مهمی از روند بهبودی پس از سکته مغزی است. هدف از توانبخشی کمک به بیمار برای یادگیری مجدد مهارت‌هایی است که از پس از سکته مغزی به علت آسیب مغز از دست داده است. توانبخشی به بیمار کمک می کند که استقلال خود را مجددا بدست آورده و کیفیت زندگیش را بهبود بخشد. شدت سکته و عوارضی که ايجاد مي کند و توانایی اشخاص برای بهبود بسیار متفاوت است. نتیجه تحقیقات نشان می‌دهد که بیمارانی که برنامه مشخص و منظمی برای توانبخشی دارند بهبودی بیشتر و بهتری نسبت به کسانی دارند که توانبخشی را جدی نمی‌گیرند.

توانبخشی پس از سکته مغزی شامل چه بخش هایی است؟

روش‌های زیادی برای توانبخشی پس از سکته وجود دارد. برنامه توانبخشی به قسمتی از بدن یا به نوع توانایی ای که تحت تاثیر قرار گرفته بستگی دارد.

فعالیت‌های فیزیکی می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • تمرینات مهارتی (Motor-skill exercises)

این تمرینات می تواند باعث ارتقا قدرت و هماهنگی عضلات شود و هم می تواند شامل تمرینات تقویت عضلات بلع باشد.

  • تمرینات حرکتی (Mobility training)

بیمار ممکن است یاد بگیرد که از وسایل کمکی از قبیل عصا، واکر، ویلچر یا بریس های مچ پا برای جابه‌جایی استفاده کند. بریس مچ پا می تواند باعث ثبات مچ پا برای تحمل وزن بدن شود و به یادگیری مجدد راه رفتن کمک کند.

  • درمان با استفاده از محدودیت حرکتی (Constraint-induced therapy)

در این روش، هنگامیکه اندام آسیب دیده تمرین داده می شود تا عملکرد آن بهبود پیدا کند از فعالیت اندام سالم جلوگیری می شود.

  • درمان دامنه حرکتی (Range-of-motion therapy)

درمان همراه با تمرینات موثر می تواند اسپاستی سیتی را کم کند و باعث بازیابی دامنه حرکتی شود.

 

تکنولوژی‌هایی که به بهبود فعالیت‌های فیزیکی کمک می کنند:

  • تحریک الکتریکی (Functionality Electrical stimulator)

عضلات ضعیف با استفاده از جریان الکتریسیته مناسب تحریک و منقبض می شوند. تحریک الکتریکی همچنین باعث بازآموزی عضلات می شوند.

  • تکنولوژی رباتیک (Robotic technology)

ربات ها از طریق حرکات تکرار شونده به اندام‌های آسیب دیده کمک می کنند که تقویت شوند و عملکرد خود را باز یابند.

  • تکنولوژی وایرلس (Wireless technology)

از طریق این تکنولوژی و با استفاده از یک مانیتور، توانایی های بیمار پس از سکته افزایش پیدا می‌کند.

  • واقعیت مجازی (Virtual reality)

بازی‌های ویدئویی و دیگر درمان‌هایی که با استفاده از کامپیوتر انجام می شود باعث می شود که بیمار با استفاده از تعامل با یک واقعیت مجازی توانایی های خود را ارتقا دهد.

 

فعالیت‌های شناختی و هیجانی می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • درمان اختلالات شناختی (Therapy for cognitive disorders)

کار درمانی و گفتار درمانی به بیمارانی که توانایی های شناختی خود از قبیل حافظه، قدرت تحلیل، حل مساله، مهارت های اجتماعی و قضاوت را از دست داده اند کمک می کند.

  • درمان اختلالات ارتباطی (Therapy for communication disorders)

گفتار درمانی به بازیابی توانایی های از دست رفته در زمینه صحبت کردن، گوش دادن، نوشتن و درک مطلب کمک می کند.

  • ارزیابی و درمان روان شناختی (Psychological treatment)

رفتارهای عاطفی بیمار ممکن است مورد ارزیابی قرار گیرد و درصورت نیاز به صورت فردی یا گروهی تحت درمان قرار گیرد.

  • درمان دارویی (Medication)

پزشک ممکن است برای کنترل افسردگی و بی قراری بیمار یا افزایش هوشیاری و یا بهبود حرکت او دارو تجویز کند.

 

درمان های تجربی شامل موارد زیر می شود:

  • تحریک غیر تهاجمی مغز (Noninvasive brain stimulation)

برخی تحقیق ها نشانه هایی از موثر بودن تکنیک هایی مثل تحریک مغناطیسی مغز و در جهت کمک به بهبود برخی مهارت های حرکتی ارائه داده اند.

  • درمان های بیولوژیکی (Biological therapies)

استفاده از سلول‌های بنیادی به عنوان درمان موثر در سکته مغزی تحت مطالعه و بررسی قرار دارد و هنوز در مرحله تحقیقات قرار دارد.

  • داروهای جایگزین (Alternative medicine)

برخی از درمانگران، ماساژ، داروهای گیاهی، طب سوزنی و اکسیژن تراپی را پیشنهاد می کنند هر چند در موثر بودن آن ها قطعیت علمی وجود ندارد.

توانبخشی پس از سکته مغزی از چه زمانی باید شروع شود؟

توانبخشی پس از وقوع سکته مغزی هر چه زودتر آغاز شود بیمار بهتر و بیشتر و زودتر توانایی ها و مهارت های از دست رفته ی خود را باز خواهد یافت. معمولا توانبخشی 24 الی 48 ساعت پس از سکته زمانی که هنوز بیمار در بیمارستان بستری است شروع می شود. با اینحال اولویت های اولیه ی پز‌شک موارد زیر می باشد:

  • ثبات وضعیت پزشکی
  • کنترل ‌شرایطی که سلامت عمومی بیمار را تهدید می کند.
  • جلوگیری از سکته مجدد
  • پیشگیری و محدود کردن عوارض مرتبط با سکته از قبیل عفونت و… .

توانبخشی سکته مغزی چقدر طول خواهد کشید؟

این زمان به شدت سکته و اختلالات و عوارض ناشی از آن بستگی دارد. برخی از بیماران به سرعت بهبود می یابند. اما بیشتر بیماران به یک دوره‌ی طولانی توانبخشی که گاهی ممکن است ماه ها و یا حتی سال ها به طول بیانجامد نیاز دارد. برنامه ی توانبخشی در طول زمان بهبودی، وقتی که بیمار مهارت های خود را به مرور باز می یابد و نیازهای متفاوتی پیدا می‌کند تغییر می یابد. با تغییر و پیشرفت دادن تمرینات، بیمار می‌تواند هم چنان در طول زمان توانایی های بیشتری کسب کند.

توانبخشی را در کجا باید انجام داد؟

برای بیمارانی که چندین روز در بیمارستان بستری هستند توانبخشی در همان زمان آغاز می شود. پس از مرخص شدن بیمار و انتقال او به منزل در صورتی که امکان جابه‌جایی و حضور در مراکز درمانی و توانبخشی وجود نداشته باشد، توانبخشی با حضور کار درمانی شامل فیزیوتراپیست، گفتار درمانگر و حتی پز‌شک در منزل پیگیری می شود. پس از این که این امکان برای بیمار و خانواده‌ی او برای جابه جایی و حضور در کلینیک های توانبخشی فراهم شد پیشنهاد می شود که ادامه ی درمان بیرون از منزل و در مراکز مربوطه پیگیری شود، هر چند هم چنان باید تمرینات و مراقبت هایی که توسط درمانگر ها توصیه می‌شود در منزل توسط اطرافیان دنبال شود.

تیم توانبخشی شامل چه کسانی است؟

در یک تیم کامل توانبخشی افرادی با تخصص های گوناگون وجود دارند.

1) پزشکان Physicians : متخصصان مغز و اعصاب و طب فیزیکی و توانبخشی مسوولیت کنترل شرایط عمومی بیمار، تجویز دارو، پیشگیری از سکته مجدد و داشتن ارتباط موثر با بقیه ی کار درمانی را دارند.

2) فیزیوتراپیست  Physiotherapist: نقش اصلی در بازتوانی پس از سکته مغزی را فیزیوتراپیست ها دارند. آن ها به بیمار کمک می کنند که توانایی های حرکتی از دست رفته ی خود را که مهم ترین آن راه رفتن می باشد مجددا به دست آورند.

3) کاردرمانگر Occupational therapist: این درمانگران به بیمار کمک می کنند تا بتوانند از اندام فوقانی و دست خود برای مهارت های زندگی روزمره از قبیل حمام کردن، کفش پوشیدن و بستن دکمه های لباس استفاده کنند. آنها همچنین می توانند در درمان اختلالات ‌‌شناختی به بیماران کمک کننند.

4) گفتاردرمانگر Speech therapist: گفتار درمانگران به بیمار کمک می‌کنند تا مهارت های گفتاری و توانایی در بلع را به دست آورند. آنها همچنین بر روی توانایی های بیمار برای بهبود اختلالات حافظه، فکر کردن، و برقراری ارتباط کار می‌کنند.

5) روان درمانگر Psychologist: بیماران سکته مغزی اغلب دچار اختلالات عاطفی و افسردگی ناشی از آسیب بخش هایی از مغز و ناتوانی های جسمی می شوند. یک روان درمانگر با تجربه می‌تواند به این  بیماران کمک کند تا بر این مشکلات غلبه کنند و سلامت روانی خود را باز یابند. در بیشتر مواقع همراهان و افراد خانواده بیمار نیز به مشاوره برای نحوه‌ مواجهه با این اتفاق نیاز دارند.

6) علاوه بر این متخصصین افراد دیگری نیز می توانند دریک تیم توانبخشی مثمر ثمر واقع شوند. از جمله متخصصین تغذیه که نیاز بیماران برای اطلاع از یک رژیم غذایی مناسب پس از سکته را مرتفع می کنند. متخصصین ارتوپدی فنی که در صورت صلاحدید فیزیوتراپیست می توانند وسایل کمکی مورد نیاز از جمله بریس های مربوط به دست و مچ پا را بسازند.

چه عواملی بر روی نتایج حاصل از توانبخشی موثرند؟

بهبودی پس از سکته مغزی از فردی به فرد دیگر متفاوت است. پیش بینی اینکه یک بیمار چه توانایی هایی و در چه مدت زمانی را باز خواهد یافت دشوار است. اما به طور کلی موفقیت در توانبخشی به عوامل زیر بستگی دارد:

  • عوامل فیزیکی شامل شدت سکته در هر دو قسمت جسمی و شناختی
  • عوامل عاطفی شامل انگیزه ها و خلقیات فردی و اینکه بیمار چقدر فعالیت‌های فیزیکی و درمانی را خارج از جلسات درمانی انجام می دهد.
  • عوامل اجتماعی از قبیل حمایت‌های دوستان و افراد خانواده
  • عوامل درمانی از جمله شروع بلافاصله توانبخشی و مهارت تیم توانبخشی

به طور کلی بهبودی پس از سکته مغزی در هفته ها و ماه های اول پس از سکته بسیار چشمگیرتر است. هر چند شواهدی وجود دارد که نشان می دهد تا 12 الی 18 ماه پس از سکته نیز امکان بهبودی و افزایش کیفیت عملکردهای بیمار وجود دارد.

توانبخشی پس ازسکته مغزی زمان‌بر است. بهبودی پس از سکته مغزی یک تجربه طولانی و خسته کننده است. طبیعی است که در این مسیر بیمار با مشکلاتی مواجه شود. به همین دلیل انگیزه و اشتیاق بیمار برای بازگشت به زندگی طبیعی مهمترین عامل در حصول نتیجه مطلوب از توانبخشی است.

بیشتر بخوانید